ಮಾಯದಂಥ ಮಳೆ ಬಂತಣ್ಣಾ, ಈ ಜಾನಪದ ಹಾಡಿನ ಹಿಂದಿನ ಕಥೆ ಕೇಳಿ!!

0
1493

ಮದಗದ ಕೆರೆ
ಮಾಯದಂಥ ಮಳೆ ಬಂತಣ್ಣ ಮದಗದ ಕೆರೆಗೆ’ ಈ ಜನಪದ ಗೀತೆಯನ್ನು ಯಾರು ತಾನೆ ಕೇಳಿಲ್ಲ? ಆದರೆ ಅದೇ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸುಂದರ ಜಲಪಾತವೂ ಇದೆ. ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಹಿರೇಕೆರೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮದಗದ ಕೆರೆ ಈಗ ತುಂಬಿ ತುಳುಕುತ್ತಿದೆ. ಭರ್ತಿಯಾಗಿರುವ ವಿಶಾಲ ಕೆರೆ ತುಂಬಿ ಹರಿಯುವ ಕುಮದ್ವತಿ ಕೋಡಿಯ ಮುಂದೆ ಎರಡು ಗುಡ್ಡಗಳನ್ನು ಸೀಳಿ ಬಂಡೆಯ ಮೇಲಿಂದ 50-60 ಮೀಟರ್‍ನಿಂದ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ಬೆಳ್ಳಿಯಂಥ ಜಲಧಾರೆಯ ನೋಟ ನಯನ ಮನೋಹರ. ಹಿಂದೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾದ ಕೆರೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಉಳಿಯಲಿ ಮತ್ತು ಒಡೆಯದಿರಲಿ ಎಂಬ ಆಶಯದಿಂದ ಕೆರೆಗಳಿಗೆ ಮಾನವರನ್ನು ಬಲಿ ಕೊಡುವ ಅನೇಕ ಕಥೆಗಳನ್ನು ನಾವುಗಳು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.

ಅವುಗಳು ಇಂದಿಗೂ ನಮ್ಮ ಜನಪದರ ಹಾಡುಗಳಾಗಿ ಜನರ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿವೆ. ಹೊಸದಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದ ಕೆರೆಗೆ ಮಗಳನ್ನೋ ಸೊಸೆಯನ್ನೇ `ಹಾರ’ ವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟ ದಾರುಣ ಕಥೆಗಳು ನಮ್ಮ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಇವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕರೆಯ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ದುರಂತ ‘ಹಾರ’ ದ ಕಥೆ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಮಾಸೂರು ಮದಗ ಕೆರೆಯ ಹಿಂದೆಯೂ ಅಂಥ ಒಂದು ಕಥೆ ಇದೆ. ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಮಾಸೂರು ಮದಗ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಭೀಕರ ಬರಗಾಲ ಇತ್ತು. ಅನ್ನ ನೀರಿಗಾಗಿ ಪರಿತಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗ ಊರಿನ ರೈತ ಹಾಗೂ ವರ್ತಕ ಮಾಸೂರಿನ ಮಲ್ಲನಗೌಡರ ಮಗಳ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಗಂಗಾ ದೇವತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಜನರಿಗಾಗಿ ಕೆರೆಯೊಂದನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿ ಜನರ ಬವಣೆ ನೀಗಿಸುವಂತೆ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ.

ಗೌಡರು ಮಗಳ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಕೆರೆ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಗಂಗಾಮಾತೆ ಗೌಡರ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಬಂದು ಕೆರೆಗೆ ಹಿರಿಯ ಸೊಸೆ ಕೆಂಚಮ್ಮನನ್ನು `ಹಾರ’ ವಾಗಿ ಕೊಡುವಂತೆ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಸೊಸೆಯನ್ನೇ ಕೆರೆಗೆ ಹಾರ ಕೊಡಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ ಮಲ್ಲನಗೌಡರು ಚಿಂತಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಊರಿನ ಆಭ್ಯುದಯಕ್ಕಾಗಿ ಸೊಸೆ ದೊಡ್ಡ ಕೆಂಚಮ್ಮನನ್ನು ಕೆರೆಗೆ ಹಾರ ಕೊಡುವ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಗ ಇರಬಾರದೆಂದು ಅವನನ್ನು ಊರಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆಂದು ಕಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೊಸ ಕೆರೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಗೆಯ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವ ಹೊಣೆಯನ್ನು ಗೌಡರು ಸೊಸೆಗೆ ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ತನ್ನನ್ನು ಮಾವ ಕೆರೆಗೆ ಹಾರವಾಗಿ ಕೊಡುವ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಆಕೆಗೆ ಹೇಗೋ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ.

ಕೆರೆಗೆ ಹಾರಾವಾಗುವ ಮೊದಲು ಒಮ್ಮೆ ಗಂಡನ ಮುಖ ನೋಡುವ ಹಂಬಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆತ ಊರಲ್ಲಿಲ್ಲ. ತವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಹೆತ್ತವರ ಮುಖ ನೋಡಿಕೊಂಡು ಬಂದು ಕೆರೆಗೆ ಹಾರವಾಗಲು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಳಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಕೆಂಚಮ್ಮನನ್ನು ಹಾರ ಕೊಡುವ ದಿನ ಊರ ಜನರು ಬಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಮದಗ ಕೆರೆ ಪೂಜೆಗಾಗಿ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಕೆಂಚಮ್ಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಗಂಗಾಮಾತೆ ಪೂಜೆ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಪೂಜೆಗೆ ಬಂದವರೆಲ್ಲಾ ಊಟ ಮುಗಿಸಿ ಹೊರಡುತ್ತಾರೆ.ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಮಲ್ಲನಗೌಡರು ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ‘ಚಿನ್ನದ ಒಳಲೆ’ ಯನ್ನು ಕೆರೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟು ಬಂದಿದ್ದೇವೆ; ಹೋಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಬಾ’ ಎಂದು ಸೊಸೆ ಕೆಂಚಮ್ಮನನ್ನು ಕಳಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಇದನ್ನು ಊಹಿಸಿದ್ದ ಕೆಂಚಮ್ಮ ಒಳಲೆ ತರಲು ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಳಾದ ಗಂಗೆ `ಬಂಗಾರದ ಗುಡಿಯ ಕೆರೆಯಾಗ ಕಟ್ಟಿದ್ದೀನಿ, ಅಂಜದಲೆ ಬಾರೆ ನನ ಮಗಳೆ’ ಎನ್ನುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಮಾಯದಂಥ ಮಳೆ ಬಂದು ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮದಗದ ಕೆರೆ ಪ್ರವಾಹದಂತೆ ಏರುತ್ತದೆ. ಕೆಂಚಮ್ಮ ಗಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಸುಮಾರು 195 ಹೆಕ್ಟರ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಹೊಂದಿರುವ ಮದಗದ ಕೆರೆ ಮೈದುಂಬಿ ಹರಿಯುವ ಕುಮದ್ವತಿ ನದಿಯು ಕೋಡಿಯ ಮುಂದೆ ಎರಡು ಗುಡ್ಡಗಳನ್ನು ಸೀಳಿ ಬಂಡೆಯ ಮೇಲಿಂದ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ಭವ್ಯ ನೋಟ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತಲಿನ ಹಚ್ಚ ಹಸಿರು ಗುಡ್ಡಗಳ ರಮಣೀಯತೆ……ಇವೆಲ್ಲವುಗಳನ್ನು ನೋಡು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ವಾವ್! ಎನ್ನುವಂಥ ಉದ್ಗಾರ ನಮಗೆ ಅರಿವಿಲ್ಲದಂತೆ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೆ ಶಿಥಿಲಗೊಂಡ ಕೆರೆಯನ್ನು 1858ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟೀಷ್ ಸರ್ಕಾರ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸಿ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿಸಿತ್ತು.

ಕೆರೆಯ ಕೋಡಿ ಮತ್ತು ತೂಬನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಿತಗೊಳಿಸಿ ಕೆರೆಯ ಎರಡೂ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗೆ ನೀರು ಪೂರೈಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿತ್ತು. ಹಿರೇಕೆರೂರಿನಿಂದ ಸುಮಾರು 20 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮದಗ ಮಾಸೂರು ಕೆರೆಗೆ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ದಿನ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಅನೇಕ ಜನರು ಬರುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೂರದಿಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಸಹ ಆಗಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೆರೆಯ ಏರಿಯ ಮೇಲೆ ಕೆಂಚಮ್ಮನ ದೇವಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಸನಿಹದಲ್ಲಿ ತಿಮ್ಮಪ್ಪನ ದೇವಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಮದಗ ಮಾಸೂರು ಕೆರೆಗೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಕ್ಕಿರುವ ಶಿಕಾರಿಪುರದ ಕಡೆಯಿಂದ ಕುಮದ್ವತಿ ಹರಿದು ಬರುತ್ತಾಳೆ. ಮುಂದೆ ಕೆರೆಯ ಕೋಡಿಯಿಂದ ಮಾಸೂರು, ರಟ್ಟಿಹಳ್ಳಿ ಮೂಲಕ ಸಾಗಿ ಹೊಳೆಆನ್ವೇರಿ ಹತ್ತಿರ ತುಂಗಭದ್ರೆಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾಳೆ. ಜಲಪಾತದ ಹತ್ತಿರ ಯಾವುದೇ ಹೋಟೆಲ್‍ಗಳಿಲ್ಲ. ಚಿಕ್ಕದೊಂದು ಗೂಡ ಅಂಗಡಿಯಿದೆ. ಪರಿಸರ ಇಲ್ಲಿ ಪರಿಶುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ತಿಂಡಿ ತಿನಿಸು ಹೊತ್ತು ಬರುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಸುತ್ತಲ ಪರಿಸರವನ್ನು ಶುದ್ಧವಾಗಿಡಬೇಕು. ಈ ಜಲಪಾತ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬತ್ತಿ ಹೋಗುವುದರಿಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಜುಲೈನಿಂದ ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಬಂದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಇಲಾಖೆಯವರು ಅಗತ್ಯ ಮೂಲ ಸೌಕರ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸಿದರೆ. ಇದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಲಿದೆ.